Beschrijving orang-oetan
De orang-oetan is een mensaap met langharige, oranjerode vacht. Hij heeft sterke grijphanden- en voeten. Een volwassen mannetje heeft lange armen, maar zijn lengte is slechts 110-150 centimeter. Hij weegt ongeveer 80 kilo en is 4 keer sterker dan een volwassen mens. Hij heeft grote wangkwabben, een keelzak en een oranje baard. Een brul is tot op wel 17 kilometer afstand te horen.
Het vrouwtje is een stuk kleiner en weegt slechts 40 kilo. In het wild worden orang-oetans ongeveer 40 jaar oud. Het zijn vreedzame dieren die een confrontatie liever uit de weg gaan.
Leefwijze
Hun leefgebied zijn de dichtbegroeide, tropische regenwouden van Borneo en Sumatra, die zich uitstrekken over honderden hectares. Zij brengen 90% van hun leven door in de bomen waarin zij zich slingerend verplaatsen. Ze slapen dagelijks in een nieuw gebouwd nest, bovenin een boom. Bij regen gebruiken ze grote bladeren als paraplu. Overdag zoeken ze vooral naar voedsel, zoals vlezige vruchten, bladeren, boomschors en soms eieren, insecten en kleine dieren.
Betekenis
Orang-oetan komt uit het Maleis en betekent bosmens. Orang is mens en oetan is bos. Hij wordt door de lokale bevolking gezien als primitieve menssoort. De genen van de orang-oetans komen voor 96,4% overeen met die van de mens. Ze zijn dan ook vatbaar voor dezelfde ziektes, zoals griep en malaria.
Sociaal gedrag en voortplanting
Tijdens de paring zijn mannetje en vrouwtje enkele dagen bij elkaar. De draagtijd is 8 tot 9 maanden. De baby wordt geboren in het nest en klampt zich direct vast aan de moeder. Om alle vaardigheden te leren om te overleven, blijft het jong 6 tot 7 jaar bij haar. Eenmaal volwassen gaat de orang-oetan alleen verder. Door de lange zorgtijd van het jong, krijgt een vrouwtje maar 2 tot 3 jongen in haar leven.
Bedreigingen
De orang-oetan staat op de rode lijst van de IUCN aangemerkt als ‘kritisch met uitsterven bedreigd’. De laatste 10 jaar is de populatie op Borneo gedaald van 27.000 tot 12.000. Op Sumatra daalt de populatie met 1.000 per jaar, terwijl daar nog slechts 9.000 orang-oetans in het wild leven.
Grootste bedreiging is de vernietiging van hun habitat door bosbranden, houtkap en het creëren van landbouwgebieden. Ook worden baby’s gevangen genomen en als huisdier verkocht. Vaak wordt hierbij de moeder doodgeschoten.
