Na de verwoestende bosbranden in 1997 en 1998 kwamen er zoveel orang-oetans naar het opvangcentrum Wanariset in Oost Kalimantan, dat men besloot ook in Centraal Kalimantan een opvangcentrum te realiseren. Met de hulp van de BOS Foundation opende Nyaru Menteng in november 1999 haar deuren. Sinds die tijd zijn er honderden orang-oetans naar het opvangcentrum gebracht, in beslag genomen of uit het veld gered. Alle orang-oetans worden met veel liefde en zorg opgevangen, getraind en begeleid naar een nieuw leven in vrijheid.
Na een korte quarantaine periode en medische controles, begint het rehabilitatieproces. Er wordt niet alleen gelet op de leeftijd van de orang-oetan maar ook gekeken naar de persoonlijkheid en de vaardigheden van het dier.
Babyschool
De babyschool is ingericht voor orang-oetans onder de 3 jaar al is het zeker niet uitgesloten dat ook oudere orang-oetans hier hun rehabilitatie proces beginnen. Menig orang-oetan die zwaar getraumatiseerd en/of gehandicapt is binnengekomen is tot bloei gekomen in deze liefdevolle omgeving. De baby’s zijn samen met hun verzorgsters, vrouwen van de locale Dayak bevolking, van ‘s morgens 7 tot ’s middags 5 uur in het bos te vinden. Hier worden ze aangemoedigd om te spelen en te klimmen en hier ontvangen ze ook de intense aandacht en de liefde die ze normaal van hun eigen moeder zouden krijgen.
De baby’s slapen in gezamenlijke nachtfaciliteiten onder het toeziend oog van hun verzorgsters. Al deze kleintjes hebben het vreselijke lot meegemaakt dat hun moeder is vermoord en veelal hebben ze te lijden aan zware trauma’s. Ze hebben gevoeld dat hun moeder is vermoord, ze hebben gezien dat hun moeder is neergeschoten of afgeslacht en vaak hebben ze te kampen met nachtmerries. De verzorgsters zijn er om ze te troosten. Ze zijn er dag en nacht om er voor te zorgen dat al deze kleintjes zich veilig voelen.
Het halfweghuis
De naam zegt het al, halverwege, een belangrijke tussenfase in het rehabilitatie proces. Het halfweg huis is er voor de orang-oetans van ongeveer 4 tot 6 jaar die al zelfstandig genoeg zijn om vrijer in het bos rond te bewegen. Ook hier weer gaan de groepen om 7 uur in de ochtend naar een plek in het bos om daar de hele dag door te brengen.
De eilanden
Vijf prachtige eilanden, met 75% bomen die bekend staan als bomen waar de orang-oetans voedsel uit halen, vormen nu de training gronden voor de ervaren orang-oetans van het halfweghuis en de orang-oetans die rond de kliniek hun opleiding hebben gehad. De orang-oetans op de eilanden worden nog steeds twee maal per dag bijgevoed. Deze eilanden zijn het laatste stadium voor de orang-oetans in hun rehabilitatie proces. Degene die zich op een van deze eilanden uitstekend kunnen redden en hebben bewezen dat ze zelfstandig kunnen overleven in het tropische regenwoud worden per helikopter overgebracht naar hun werkelijke vrijlatingsgebied.
Reddingsacties
Het redden van orang-oetans uit hun snel verdwijnende leefgebieden, oorzaak is het realiseren van palm olie plantages, is nu een van de hoofdactiviteiten van BOS Nyaru Menteng. Voor deze palmolie plantages wordt het regenwoud gekapt. Ze laten vele diersoorten zonder thuis. De orang-oetans worden zo gedwongen om de jonge aanplant te eten van de plantages wat niet gewaardeerd wordt door de plantage eigenaren. Die zetten een prijs op hun hoofd; voor iedere gedode orang-oetan krijgt een medewerker ongeveer 15 euro.
